چل فەرموودە لەسەر بەها ئەخلاقییە باشەکان بە شرۆڤەی کورت

قسە و کردەوەکانی پێغەمبەرمان محەممەد (درود و سڵاوی خوای لەسەر بێت) زۆر شتی تێدایە کە پێویستمانە: یاسا و ئامۆژگاری، بیرخستنەوە، نموونە، ئاگادارکردنەوە و هاندان. کۆمەڵە حەدیسەکان لە کتێبی چل حەدیسی سەبارەت بە بەهاکانی ئەخلاقی باش لە لایەن یەحیا ئۆندیگۆوە هەندێک لە قسەکانی پێغەمبەر لەسەر ئەخلاق و تایبەتمەندییە ئەرێنییەکان دەگرێتەوە کە پێویستە هەموو خەڵک—موسڵمان و نا موسڵمانەکان—هەوڵ بدەن بۆ گرتنی بەکاریان لە شێوەی مامەڵەکردنماندا لەگەڵ کەسانی تر؛ پێویستە کار بکەین بۆ تێکەڵکردنی ئەم ئەخلاق و بنەماانە لە خوویە ڕۆژانەکانماندا.

نووسەر لەسەر هەر حەدیسێک لێکدانەوەی نووسیوە، بابەتەکە بە شێوەیەک پێشکەش دەکات کە یارمەتی خوێنەران دەدات بۆ جێبەجێکردنی ئەوەی فێری بوون. ئەو دەنووسێت:

پیشاندانی نەرمی بە دڵسۆزی، بەرگەگرتن و چاکە باشترین ڕێگایە بۆ ئەوەی جوانی ئیسلام لە ژیانی خۆماندا ببینرێت لەگەڵ ئەندامانی خێزانی نا موسڵمان، دراوسێکان، هاوکارەکان، هاوپیشەکان، قوتابیخانە هاوڕێکان و هەموو مرۆڤە هاوبەشەکانمان کە پەیوەندیمان لەگەڵیاندایە. چاکە لە هەر کردەوەیەکدا کە ئەنجامی دەدەین باشترین جۆری دەعوەتە کە دەتوانین بیدەینە کەسێکی تر. ئەوە لەبەر ئەوەیە کە کردەوەکانمان لە قسەکانمان بەهێزترن: جا ئەگەرچی چەند هەوڵ بدەین خەڵک قەناعەت بدەین کە موسڵمانەکان دەستڕاگر، ئاشتیخواز، بەرگەگر، میهرەبان، دۆستانە، خێرخوازن، و هتد، تەنها قسەکان بە شێوەیەکی پێویست قەناعەتپێکەر نین. ئەگەر بەها ئەخلاقییەکان و بەزەییمان لە کردەوەکانماندا ڕەنگدانەوەیان نەبوو، قسەکان بێ مانا دەبن